Zelf een SEO-analyse maken in 6 stappen, en wat een scan bij 20 SEO-bureaus vond

Een SEO-analyse maken betekent uitzoeken waarom je website wel of niet gevonden wordt, en wat je als eerste moet veranderen. Dat klinkt als werk voor een specialist met dure tools, maar de basis kun je zelf, met gratis tools en een middag tijd. In dit artikel doorlopen we de zes stappen die wij ook gebruiken, en laten we met een scan van twintig SEO-bureaus zien wat een tool vindt, wat hij mist en waarom een score van 100 je niets zegt over je positie in Google.

Wat is een SEO-analyse?

Een SEO-analyse is een beoordeling van hoe goed een website scoort in zoekmachines, en vooral waarom. Je kijkt naar vier lagen: de techniek (kan Google je site vinden en lezen), de content (beantwoorden je pagina’s de zoekvraag), de concurrentie (wie staat er boven je en waarom) en de autoriteit (wie verwijst er naar je). Het resultaat is geen score, maar een lijst met de drie tot vijf dingen die je als eerste aanpakt.

Dat laatste is het verschil met een SEO-check of SEO-scan. Een scan is een tool die je URL doorloopt en fouten telt: ontbrekende alt-teksten, te lange titels, trage scripts. Nuttig, maar een scan weet niet welke fout jou klanten kost en welke niemand merkt. Een analyse zet de bevindingen van de scan naast je zoekresultaten en je Search Console en kiest. Wil je het onderscheid met een volledige audit weten: die gaat dieper, gebruikt meer data en kost dagen in plaats van een middag.

Zo maak je een SEO-analyse in zes stappen

1. Begin in Search Console: waar kom je al bijna?

Koppel Google Search Console als dat nog niet is gebeurd (het is gratis en van Google zelf) en open het rapport Prestaties over de laatste drie maanden. Sorteer op vertoningen en kijk naar drie dingen: pagina’s met veel vertoningen en weinig klikken (je staat er, maar niemand klikt: titel en omschrijving), zoekopdrachten op positie 8 tot 20 (je staat er bijna: een betere tussenkop of alinea) en zoekopdrachten waarop een verkeerde pagina verschijnt. Dit is de enige stap met echte Google-data; alles wat een tool daarna zegt, is een schatting.

2. Controleer of Google je pagina’s überhaupt kent

Zoek in Google op site:jouwdomein.nl en vergelijk het aantal resultaten met het aantal pagina’s in je sitemap (meestal op /sitemap_index.xml of /sitemap.xml). Kijk daarna in Search Console onder Pagina’s welke URL’s niet geïndexeerd zijn en waarom. Ontbreken belangrijke pagina’s, dan is dat je eerste prioriteit, want een pagina die niet in de index staat, kan niet ranken, hoe goed hij ook is.

3. Draai een gratis scan, en lees hem goed

Een scanner als Seobility, Screaming Frog (gratis tot 500 URL’s) of PageSpeed Insights vindt in een minuut wat je met de hand uren kost: titels, koppen, alt-teksten, snelheid, kapotte links. Om te laten zien wat zo’n scan wel en niet zegt, hebben we hem losgelaten op de pagina’s van de SEO-bureaus die zelf bovenaan staan.

15 van de 20 bureaus hebben scripts die de pagina ophouden, 17 hebben volgens de scanner te weinig tekst ten opzichte van de code en 11 hebben afbeeldingen zonder alt-tekst. Dat zijn precies de punten die diezelfde bureaus in hun eigen SEO-tips noemen. Twee dingen leer je daarvan. De lat ligt lager dan je denkt, dus je hoeft niet perfect te zijn om te ranken. En een scan meldt dingen die blijkbaar niet beslissend zijn, want deze pagina’s staan bovenaan mét die fouten.

De scores lopen van 91 tot 100, met een mediaan van 97. Als de score zou bepalen wie bovenaan staat, zou de volgorde in Google dezelfde zijn als in deze grafiek. Dat is niet zo. Gebruik de scan dus voor wat hij is: een lijst met onderhoud, niet een oordeel over je vindbaarheid.

4. Lees de zoekresultaten voor je vijf belangrijkste zoekwoorden

Zoek je vijf belangrijkste zoekwoorden op in een incognitovenster en kijk niet naar waar jij staat, maar naar wat er staat. Artikelen of dienstpagina’s? Een AI-antwoord bovenaan? Een kaartje met bedrijven? Dat is de zoekintentie die Google bij dat zoekwoord ziet, en jouw pagina moet hetzelfde type zijn. Een dienstpagina op een zoekwoord waar Google alleen uitleg toont, komt niet in de top 10, hoe goed de scan ook is. Dit is de stap die de meeste zelfgemaakte analyses overslaan, en de stap die geen tool voor je doet.

5. Vergelijk je pagina met de top 3

Open voor elk van die vijf zoekwoorden de drie pagina’s die bovenaan staan en noteer vier dingen: welke vragen ze beantwoorden (hun tussenkoppen), of ze het antwoord in de eerste alinea geven, of ze eigen cijfers of voorbeelden hebben, en hoeveel andere sites naar ze linken (dat laatste kun je opzoeken in een gratis backlinkchecker). Waar jouw pagina op alle vier achterloopt, is het verschil niet met een titelwijziging te dichten. Waar je op één punt achterloopt, wel.

6. Zet de bevindingen op volgorde van impact

Je hebt nu een lijst uit Search Console, een lijst uit de scan en een lijst uit de zoekresultaten. Zet ze op volgorde van wat het oplevert, niet van wat de tool rood maakt. Een vuistregel: indexatieproblemen eerst (zonder index geen positie), dan pagina’s op positie 4 tot 15 met veel vertoningen (daar zit de snelste winst), dan het verkeerde paginatype op een belangrijk zoekwoord, en pas daarna techniek en onderhoud. Drie punten die je deze maand oplost, winnen van veertig die blijven liggen.

Wat een gratis scan niet ziet

• Of je op het juiste zoekwoord mikt. Een scan beoordeelt de pagina, niet de keuze. Daarvoor is zoekwoordenonderzoek.
• Of je pagina bij de zoekintentie past. Stap 4 hierboven. Geen enkele tool kijkt naar wat Google toont.
• Wie er boven je staat en waarom. Autoriteit, eigen data en een herkenbare afzender ziet een scan niet.
• Wat prioriteit heeft. Een scan telt, een analyse kiest.

Drie fouten die een zelfgemaakte SEO-analyse waardeloos maken

• Starten met de scan in plaats van met Search Console. Je begint dan bij fouten in plaats van bij kansen.
• Alles willen fixen. Een lijst van veertig punten wordt niet uitgevoerd. Kies er drie.
• Eén keer meten. Een analyse is een momentopname. Herhaal stap 1 elke maand en de hele analyse elk kwartaal.

Wat nu?

Doe stap 1 en 2 vandaag; samen kosten ze een half uur en ze leveren je eerste drie actiepunten op. Doe stap 3 tot 5 in een middag. Kom je er niet uit, of wil je dat iemand meekijkt of je prioriteiten kloppen? Dan doen wij precies deze zes stappen voor je in een gratis SEO-analyse, binnen 1 werkdag, zonder tools die je zelf hoeft te bedienen.

Veelgestelde vragen

Hoe doe je een SEO-analyse?

In zes stappen: kijk in Search Console waar je al bijna staat, controleer of je pagina’s geïndexeerd zijn, draai een gratis scan, lees de zoekresultaten voor je belangrijkste zoekwoorden, vergelijk je pagina met de top 3 en zet de bevindingen op volgorde van impact. De eerste twee stappen kosten een half uur.

Kun je een SEO-analyse zelf doen?

Ja, de basis wel. Search Console, een indexatiecheck en een gratis scan kan iedereen. Het lastige deel is stap 4 tot 6: de zoekresultaten lezen, vergelijken met de concurrentie en kiezen wat prioriteit heeft. Daar zit het verschil tussen een lijst met fouten en een plan.

Wat is de beste gratis tool voor een SEO-analyse?

Google Search Console, met afstand: het is de enige bron met echte Google-data over vertoningen, klikken en indexatie. Voor de technische scan zijn Seobility, Screaming Frog (gratis tot 500 URL’s) en PageSpeed Insights voldoende.

Wat is het verschil tussen een SEO-analyse en een SEO-audit?

Een analyse geeft in een middag richting: de drie tot vijf dingen die je als eerste doet. Een audit gaat dieper, gebruikt meer data (crawl van alle pagina’s, logbestanden, backlinkprofiel) en kost dagen. Begin met de analyse; een audit heeft pas zin als de basis staat.

Wat zegt een SEO-score van 100?

Weinig over je positie. In onze scan scoorden alle 20 bureaupagina’s tussen 91 en 100, en toch staan ze op plek 1 tot 10. De score meet techniek en opmaak, niet of je de zoekvraag beantwoordt of hoeveel autoriteit je hebt.

Hoe vaak moet je een SEO-analyse maken?

Kijk elke maand in Search Console (stap 1) en herhaal de volledige analyse elk kwartaal of na een grote wijziging aan je site. Vaker meten heeft weinig zin, omdat Google een aanpassing meestal pas na weken verwerkt.

Verantwoording

De scan is uitgevoerd op 16 september 2026 met de DataForSEO On-Page API (instant pages) op de 20 unieke bureaupagina’s die op die dag in de organische top 10 van Google Nederland (desktop) stonden voor “seo bureau”, “seo uitbesteden” en “seo specialist inhuren”; tools en RankPilot zelf zijn buiten de meting gelaten. De genoemde bevindingen zijn de controles die de scanner zelf rapporteert; “verhoudingsgewijs weinig tekst” is de check low_content_rate, de verhouding tussen tekst en code. De on-page score is de onpage_score van dezelfde API. Het is een momentopname van één pagina per bureau en zegt niets over de kwaliteit van hun werk.