SEO-analyse maken: van cijfers naar een actieplan

Een SEO-analyse kan veel data bevatten en toch te weinig keuzes opleveren. Er staan grafieken in, een lijst met fouten en soms een score op 100. Daarna blijft de belangrijkste vraag liggen: wat gaan we maandag als eerste doen?

Voor mij is een analyse pas af als ieder belangrijk signaal is vertaald naar een beslissing. Bij elk signaal leg ik vast wat we zien, welke verklaringen nog openstaan, hoe we die controleren, wie uitvoert en wanneer we opnieuw meten.

In dit artikel laat ik zien hoe ik van Search Console, Analytics en websitecontroles één kort actieplan maak. Geen dashboard om het dashboard, maar een werkwijze die voorkomt dat je op een opvallende grafiek reageert voordat je de oorzaak kent.

Mijn uitgangspunt

Een SEO-analyse moet keuzes opleveren

Gebruik data niet om zoveel mogelijk problemen te verzamelen. Gebruik data om de eerstvolgende verstandige stap te kiezen.

• Begin bij een zakelijke vraag: meer relevante zichtbaarheid, aanvragen of omzet.
• Behandel een daling als signaal: nog niet als verklaring.
• Segmenteer vóór je ingrijpt: per pagina, zoekopdracht, apparaat en intentie.
• Eindig met eigenaarschap: actie, verantwoordelijke, meetdatum en stopcriterium.

Wat is een SEO-analyse?

Een SEO-analyse is het onderzoeken van je organische zichtbaarheid, website en bedrijfsresultaten om te bepalen welke verbetering waarschijnlijk de meeste waarde oplevert. Het resultaat hoort geen verzameling exports te zijn, maar een geprioriteerd actieplan met bewijs en meetafspraken.

Daarmee verschilt een analyse van een audit en van een rapportage:

In de praktijk lopen de drie in elkaar over. Een audit kan input voor de analyse leveren en een rapportage kan een nieuw signaal zichtbaar maken. Het onderscheid is toch nuttig: een crawl met 300 waarschuwingen is nog geen prioriteitenlijst, en een maandgrafiek is nog geen diagnose.

Wil je de huidige staat van je website laten doorlichten? Dan is een bredere SEO-audit de logische route. Dit artikel gaat juist over het denkwerk daarna: van bevinding naar beslissing.

Begin met vijf vragen, niet met vijf tools

Ik open Search Console niet voordat ik weet welke vraag ik probeer te beantwoorden. Anders vind je altijd wel een grafiek die spannend oogt.

Voor een eerste analyse gebruik ik meestal deze vijf vragen:

1. Worden we zichtbaar voor de juiste onderwerpen? Kijk naar relevante niet-merkgebonden zoekopdrachten en de pagina’s die Google daarbij toont.
2. Klikken de juiste mensen door? Beoordeel klikken en CTR binnen een vergelijkbare query-, pagina- en apparaatgroep.
3. Landt het verkeer op de juiste pagina? Eén zoekintentie hoort een duidelijke eigenaar te hebben.
4. Kan die pagina haar werk doen? Controleer inhoud, indexeerbaarheid, interne links, snelheid en het conversiepad.
5. Levert de zichtbaarheid iets belangrijks op? Koppel organische landingspagina’s aan een aanvraag, aankoop of andere belangrijke gebeurtenis.

De volgorde is bewust. Meer impressies zijn niet automatisch goed als ze uit irrelevante zoekopdrachten komen. Een hogere CTR is niet automatisch goed als de pagina daarna geen passende vervolgstap biedt. En een technische fout is niet automatisch de hoogste prioriteit omdat een crawler hem rood kleurt.

Welke data heb je echt nodig?

Je hoeft niet ieder SEO-platform te koppelen. Voor veel websites is een eerste analyse met vier bronnen al bruikbaar:

• Google Search Console: klikken, impressies, CTR, gemiddelde positie, zoekopdrachten en pagina’s.
• Google Analytics: organische landingspagina’s, sessies, gedrag en belangrijke gebeurtenissen.
• Een websitecontrole: statuscodes, indexeerbaarheid, canonicals, interne links, metadata en performance.
• Een wijzigingslog: publicaties, migraties, templatewijzigingen, campagnes en meetproblemen.

Die laatste bron wordt vaak vergeten. Als het verkeer op 3 juni daalt en op 2 juni is een template aangepast, wil je dat weten. Zonder wijzigingslog probeer je de grafiek achteraf te verklaren met geheugen en toeval.

Let ook op de beperkingen van je data. Search Console telt en groepeert gegevens anders wanneer je naar een property of een pagina kijkt. Querytabellen kunnen bovendien geanonimiseerde en minder belangrijke rijen missen. Het is dus normaal dat zichtbare queryrijen niet exact optellen tot het totaal in de grafiek. Dat verschil is geen meetfout die je met een spreadsheetformule moet wegpoetsen.

Zo maak ik een SEO-analyse die tot actie leidt

1. Leg doel, periode en segment vast

Schrijf eerst één zin op: “We onderzoeken waarom organische intakeaanvragen voor dienst X zijn veranderd.” Kies daarna twee vergelijkbare periodes en noteer de filters. Vergelijk geen volledige decembermaand met twee rustige weken in januari en doe niet alsof het verschil alleen door SEO komt.

Ik leg minimaal vast:

• de primaire zakelijke KPI;
• het gekozen datumbereik en de vergelijkingsperiode;
• land, apparaat en zoektype;
• welke URL- of paginagroep binnen scope valt;
• welke releases of campagnes de vergelijking kunnen beïnvloeden.

2. Zoek eerst het patroon op propertyniveau

Bekijk klikken en impressies samen. Google adviseert zelf om bij prestatieanalyse vooral naar trends in die twee metrics te kijken en gemiddelde positie niet geïsoleerd te behandelen.

Vier combinaties geven ieder een andere eerste vraag:

Dit zijn onderzoeksvragen, geen automatische conclusies. “CTR gedaald” zegt bijvoorbeeld nog niet dat je metabeschrijving slecht is.

3. Segmenteer tot het signaal klein genoeg is

Splits de verandering vervolgens uit. Ik begin meestal met:

1. merkgebonden tegenover niet-merkgebonden zoekopdrachten;
2. pagina’s of paginatypen;
3. mobiel tegenover desktop;
4. land of regio als dat zakelijk relevant is;
5. zoekopdrachtgroepen met dezelfde intentie.

Stop met segmenteren zodra je een groep hebt waarvoor één eigenaar een concrete controle kan uitvoeren. Een sitebrede daling is te groot. “De productcategorieën op mobiel verloren klikken bij gelijkblijvende impressies” is onderzoekbaar.

4. Controleer welke URL eigenaar hoort te zijn

Open bij een belangrijke querygroep het tabblad Pagina’s. Zie je meerdere eigen URL’s? Dan hoeft dat niet direct kannibalisatie te zijn, maar het verdient controle.

Vraag per URL:

• beantwoordt de pagina dezelfde behoefte;
• is het een informatieve gids, dienstpagina, categorie of product;
• welke URL wil je intern het sterkst ondersteunen;
• staat de belangrijkste informatie op één duidelijke eigenaar;
• verwijzen overlappende pagina’s logisch naar die eigenaar?

Ik leg dit vast in een keyword mapping. Dat voorkomt dat de oplossing voor iedere kans “nog een artikel” wordt.

5. Koppel zoekzichtbaarheid aan gedrag en resultaat

Search Console vertelt wat er in Google Search gebeurt. In Google Analytics kijk je wat een organische sessie daarna op de website doet. Open daarvoor het landingspaginarapport en voeg Session source / medium toe. Je kunt ook Verkeersacquisitie gebruiken met Session source / medium als primaire dimensie en Landing page + query string als tweede dimensie. Koppel de uitkomst vervolgens aan de belangrijke gebeurtenissen die voor jouw bedrijf echt tellen.

Voor RankPilot zou een ingevuld intake- of contactformulier belangrijker zijn dan een losse paginaweergave. Voor een webshop kan dat een aankoop zijn. Kies die gebeurtenis vóór je de analyse uitvoert; anders ga je achteraf de metric selecteren die het prettigste verhaal vertelt.

Controleer tegelijk of de meting betrouwbaar is. Als het formulier wel aanvragen ontvangt maar de gebeurtenis niet meer wordt geregistreerd, is “organische conversie gedaald” geen SEO-conclusie. Het is eerst een meetprobleem.

6. Voer pas daarna een gerichte paginacontrole uit

Nu weet je welke pagina en welke intentie ertoe doen. Dan pas wordt een gerichte controle van die pagina echt nuttig.

Controleer onder meer:

• geeft de bedoelde doel-URL een HTTP 200-respons en mag zij worden geïndexeerd;
• wijzen canonical en interne links naar de bedoelde eigenaar;
• maken titel, intro en hoofdstructuur de zoekintentie direct duidelijk;
• beantwoordt de pagina de vervolgvraag die in de querygroep zichtbaar wordt;
• werkt de belangrijkste vervolgstap op mobiel;
• zijn bronnen, voorbeelden en commerciële claims controleerbaar;
• is er sinds de gekozen vergelijkingsperiode iets aan de pagina veranderd?

7. Maak van iedere bevinding een beslisregel

Ik gebruik hiervoor één vaste rij:

Het veld “alternatief” is belangrijker dan het lijkt. Zonder alternatief verandert een analyse al snel in een zoektocht naar bevestiging van je eerste idee.

Fictief voorbeeldscenario: meer impressies, minder klikken

Stel dat een zakelijke website in de laatste 28 dagen 30% meer impressies en 10% minder klikken ziet. De snelle conclusie is vaak: “Onze titels werken niet meer.”

Ik zou eerst deze controles uitvoeren:

1. vergelijk merkgebonden en niet-merkgebonden zoekopdrachten;
2. bekijk welke pagina’s de extra impressies kregen;
3. groepeer nieuwe zoekopdrachten op intentie;
4. vergelijk mobiel en desktop;
5. controleer of belangrijke landingspagina’s nog aanvragen registreren.

Daaruit kan blijken dat nieuwe informatieve artikelen op veel extra longtailvragen worden getoond, maar nog op lage posities. De dienstpagina’s en intakeaanvragen bleven stabiel. Dan is er geen bewijs voor een sitebreed titelprobleem. De site heeft vooral een nieuwe laag zichtbaarheid opgebouwd die nog weinig klikken oplevert.

De actie wordt dan bijvoorbeeld: kies één kansrijke querygroep, bevestig de juiste URL-eigenaar, verbeter die pagina en voeg relevante interne links toe vanaf pagina’s die inhoudelijk op deze URL aansluiten. Meet na een vooraf gekozen venster klikken en impressies van precies die pagina en querygroep opnieuw.

Dat is een kleiner plan dan “schrijf alle titels opnieuw”. Precies daarom is het bruikbaarder.

Zo kies je prioriteiten zonder schijnprecisie

Ik ben voorzichtig met formules die iedere SEO-taak een score met twee decimalen geven. Als de invoer grotendeels een inschatting is, maakt extra rekenwerk de uitkomst niet objectiever.

Vier labels zijn meestal genoeg:

• Nu: een belangrijk pad is aantoonbaar geblokkeerd, de meting is defect of Google toont structureel een andere URL dan de intern gekozen eigenaar.
• Hierna: er is duidelijk bewijs, zakelijke impact en een afgebakende verbetering met beperkt risico.
• Experiment: de hypothese is logisch, maar het bewijs is nog niet sterk genoeg voor een brede wijziging.
• Monitor: het signaal is interessant, maar klein, eenmalig of nog onvoldoende verklaard.

Noteer bij iedere taak daarnaast inspanning en risico. Een titel aanpassen is iets anders dan een URL verwijderen. Voor redirects, canonicals, templates en tracking wil je een back-up, een gecontroleerde wijzigingsset en een herstelpad.

Zeven fouten die een SEO-analyse minder bruikbaar maken

1. Gemiddelde positie als rapportcijfer gebruiken. Sitebreed gebruikt kan de metric gegevens uit verschillende queries, pagina’s en resultaattypen samenvoegen.
2. Propertytotalen en zichtbare tabelrijen gelijk behandelen. Aggregatie en ontbrekende queryrijen kunnen de totalen laten verschillen.
3. Merkverkeer niet apart bekijken. Een merkcampagne kan groei tonen terwijl de niet-merkgebonden zichtbaarheid daalt.
4. Een signaal direct als oorzaak opschrijven. “Klikken daalden” is bewijs; “door een algoritme-update” is zonder verdere controle een aanname.
5. Iedere crawlerwaarschuwing een taak maken. Technisch juist is niet hetzelfde als zakelijk belangrijk.
6. Meerdere grote wijzigingen tegelijk publiceren. Daarna wordt het moeilijker om het effect van afzonderlijke ingrepen te onderscheiden.
7. Geen meetdatum plannen. Zonder terugkoppeling verzamel je acties, geen kennis.

Kopieer dit sjabloon voor je volgende analyse

Zakelijk doel:
Primaire KPI:
Periode en vergelijking:
Filters en segment:

Signaal:
Waarschijnlijke verklaring:
Alternatieve verklaring:
Benodigde controle:

Besluit:
Exacte wijziging:
Eigenaar:
Risico en herstelpad:

Meetdatum:
Te vergelijken KPI en segment:
Vervolg bij positief / neutraal / negatief resultaat:

Als je deze velden niet kunt invullen, is dat geen reden om het sjabloon langer te maken. Het betekent meestal dat er eerst nog onderzoek nodig is.

Mijn advies: lever minder bevindingen en meer beslissingen

Een kleine set goed onderbouwde acties is bruikbaarder dan een lange lijst losse waarschuwingen. Kies één zakelijke vraag, maak het signaal kleiner, controleer de URL-eigenaar en verander pas iets wanneer je ook weet hoe je de uitkomst gaat beoordelen.

Wil je eerst zien welke onderdelen van je website aandacht vragen? Bekijk de SEO-audit van RankPilot. Je kunt ook direct contact opnemen om te bespreken welke analyse bij je website en beschikbare data past.

Veelgestelde vragen over een SEO-analyse

Wat is het verschil tussen een SEO-audit en een SEO-analyse?

Een audit brengt de huidige staat, problemen en kansen in kaart. Een analyse onderzoekt wat de bevindingen betekenen, welke verklaringen nog mogelijk zijn en welke actie prioriteit verdient. Een goede opdracht kan beide combineren.

Kun je zelf gratis een SEO-analyse maken?

Voor een eerste analyse kom je ver met Google Search Console, Google Analytics en een handmatige websitecontrole. Voor grotere sites kunnen een crawler, logbestanden en aanvullende marktdata nodig zijn. De moeilijkste stap is meestal niet data verzamelen, maar betrouwbare conclusies en prioriteiten formuleren.

Hoe vaak moet je SEO analyseren?

Dat hangt af van het aantal wijzigingen, het risico en de hoeveelheid bruikbare data. Controleer de implementatie na een belangrijke publicatie of migratie direct. Vergelijk prestatietrends daarna over volledige, vergelijkbare perioden die lang genoeg zijn om niet op één onrustige dag te reageren.

Is gemiddelde positie een nuttige SEO-KPI?

Ja, als trend binnen een duidelijke query-, pagina- en apparaatgroep. Als los sitebreed rapportcijfer kan gemiddelde positie misleiden, bijvoorbeeld wanneer je op veel nieuwe zoekopdrachten op lagere posities zichtbaar wordt.

Kan AI een SEO-analyse uitvoeren?

AI kan helpen bij het groeperen van zoekopdrachten, vergelijken van periodes en voorbereiden van hypotheses. Laat het systeem een signaal niet zelfstandig als oorzaak presenteren. URL-eigenaarschap, zakelijke impact, claims en risicovolle wijzigingen vragen controle.

Bronnen en factcheck

• Google Search Console: toepassingen van het prestatierapport
• Google Search Console: dimensies, aggregatie en databeperkingen
• Google Search Console: klikken, impressies, CTR en positie
• Google Analytics: landingspaginarapport
• Google Analytics: belangrijke gebeurtenissen
• Google Analytics: gebruikers- en verkeersacquisitie

Laatst inhoudelijk gecontroleerd op 11 augustus 2026.